Beetje bij beetje

Stikstof, global warming, dierenleed, wat hebben ze gemeen?

Overconsumptie. En een wereldeconomie die gebaseerd is op doorlopende groei

Als ik met mijn fiets op de roltrappen van de Maastunnel sta zie ik nog regelmatig een sticker met “I still hate Thatcher” en elke keer weer moet ik grinniken. Ik ook namelijk. Niet zozeer de vrouw (een andere sticker deed me hardop lachen: “the Iron Lady, may she rust in peace”) maar alles waar zij en de andere politici van haar tijd voor stonden. Privatisering, open grenzen, wereldeconomie. Groei, groei,  groei

Nu is de ellende niet in de jaren ’80 begonnen natuurlijk. Al ruim daarvoor met de ruilverkaveling – als ik het goed heb werd dat vooral in de jaren ’50 erg gestimuleerd. En vele, vele (gesubsidieerde) maatregelen om vooral efficiënt met agrarische grond en de veestapel om te gaan. Na de 2^e wereldoorlog en de crisis van de jaren ’30 misschien best logisch (het adagio was “Nooit meer honger”), maar volledig doorgeslagen.  

Maar hoor nu eens zelf. Veestapel. Het woord op zicht al geeft alles aan wat er mis is met hoe wij over deze dieren denken. Het stapelen van levende wezens. Als waren ze willekeurig welke producten. De term veeteelt. Alsof we vee kunnen kweken, verbouwen.

Monocultuur, intensieve landbouw, de bio-industrie. Allemaal uitingen van wat er mis is met de denkwijze van mensen. Van hoever wij weg staan van onze leefomgeving. Zolang we nog kleine gemengd bedrijf-boerderijen hadden was er niets aan de hand met de mest, met stikstof.  Maar nee, het moest anders, moderner, efficiënter.

Het echte probleem ontstond al ver voor deze tijd.

Toen de eerste mensch besloot ‘vee’ te gaan houden en daarmee de toon zette voor een onnatuurlijk  onderscheid tussen onszelf en andere dieren. En omdat zij (we) hiermee weg kwamen kregen we het idee dat dit acceptabel was, en niet lang daarna werd het onderwerpen van andere dieren als normaal gevonden.

Simpel gezien  zijn wij de bullies van de wereld. En omdat niemand ons terugfluit zijn we gaan denken dat we recht hebben op ons gedrag. Maar ‘just because you can’ maakt iets nog niet moreel juist.

Nu eindelijk krijgen ook wij  de rekening gepresenteerd. Niet de afgelopen decennia, toen de insecten het loodje legden, de weidevogels, vele planten, en alle honderdduizenden, nee miljoenen, koeien, kippen en varkens die wij in stinkende stallen opsloten om elke dag goedkoop vlees te kunnen eten

Nu pas, nu we zelf ziek worden van de ongezonde wereld.

En nu moet ineens die boer, die vele tientallen jaren werd gepusht om te moderniseren,  de rekening betalen door het bedrijf - dat soms al van hun grootouders was - gedwongen op te doeken.

En ondanks alle sympathie die mensen voor de boeren hebben gaat niemand spontaan en zonder wetgeving uit zichzelf maximaal 100 km per uur rijden. Of stoppen met elke dag koekjes bij de koffie of andere onnodige shizzle waardoor de productie van granen, suikerbieten, chips-aardappelen en  wat dies meer zij omlaag zou kunnen

Nee. Ook ik niet. Mijn belofte van enkele blogs geleden om geen onnodige zaken meer te eten heb ik meermaals verbroken. Ik vind het zooooo moeilijk om geen koekjes te eten, geen chocola, ijs, pinda’s en andere meuk. Ik let erop dat er geen palmolie in verwerkt is, en dat het vegan is, maar daarbuiten kan ik het snoepen niet weerstaan.

Terwijl ik donders goed weet dat de aarde het niet aan kan, om voor al die mensen niet alleen het hoognodige aan voedsel voort te brengen maar ook nog eens onze overmatige trek in snoep, en onze onstilbare behoefte aan nutteloze spullen voor in huis, onze grenzeloze behoefte aan modieuze kleding en gadgets. Dat dieren, insecten, schimmels, vogels, planten, vissen en bomen de prijs betalen voor ons egocentrische steeds maar meer  ‘willen’

Maar lieve lezers, blijf alsjeblieft proberen.

WIJ zijn de markt.

Als wij beslissen dat legbatterijen onacceptabel zijn dan geven we dat signaal luid en duidelijk door als we niet langer koekjes en mayonaise kopen waar in de lijst met ingrediënten ‘ei’ staat, in plaats van ‘scharrelei’

Als wij verdrietig worden van de berichten over moedervarkens die in een kraamkooi jaar na jaar biggetjes moeten werpen, dan kopen we geen kiloknallers of barbecue-pakketten meer maar bestellen wij ons vlees bij koopeenvarken.nl of andere sympathieke initiatieven en slaan we zo nu en dan een dagje vlees over.

Als wij de weidevogels, insecten en basically ‘de aarde’ een warm hart toedragen dan kopen wij onze boodschappen bij voorkeur biologisch, of nog liever biologisch-dynamisch van Demeter

En dat hoeft niet direct vanaf morgen volledig en direct voor alles, maar maak vandaag een besluit om per morgen in ieder geval geen legbatterij-ei-producten meer te kopen. Of geen palmolie meer te accepteren. Of alleen nog biologisch vlees. Misschien ben je er dan over een paar maanden aan toe een volgende stap te nemen. Beetje bij beetje. En als je bij vrienden eet of buiten de deur koffie drinkt dan is het misschien teveel gevraagd om op  biologische melk te staan, en dat is ook ok

Maar begin

Alsjeblieft
Nu

Feestjes bij Dutroux

Zo. Met de titel is de toon alvast gezet. Dit wordt geen gezellig of beschouwend stukje. 

Ik weet niet wat het is met mensen, maar de meest liefdevolle mensen die ik ken, die flexetarier zijn of alleen biologisch vlees en zuivel eten, gaan bij een barbecue ineens overstag.

Hopla daar gaan de supermarktpakketten (met zo'n flauwekul 1-ster beter leven sticker erop (zoek het eens op hoe tof dat leven is!)) de kar in, en ook zonder gene nog eentje extra voor de zekerheid

Deze mensen weten hoe het werkt. Hebben de video's (deels) gezien van de gruwelslachthuizen. Waarvan we eerst dachten dat dit alleen in België kon, maar die ook in Nederland – en overal waar we aan intensieve veehouderij doen – op grote schaal voorkomen.

(Die eigenlijk de standaard zijn, niet de uitzondering, maar dát willen we Echt Niet weten)

Deze mensen weten hoe er met moedervarkens wordt omgegaan, die jaar in jaar uit geïnsemineerd worden, op een betonnen vloer hun jonkies liggen te baren en zogen tot op een zeker moment de worpen minder groot worden en ze haar plekje tussen de hekwerken op moet geven voor een jongere fokzeug en ze naast haar eigen kinderen of die van haar vele, vele collega-moedervarkens in je barbecue-pakket belandt.

Ooit een artikel in de Volkskrant gelezen dat mensen, burgers van alles vreselijk vinden en oprecht zeggen dat zaken niet kunnen. Maar dat de consument in de winkel eenvoudigweg kiest voor 'veel voor weinig'. De psychologie erachter ben ik vergeten. 

Ik zie het, dagelijks. Dat mensen comfortabel 'boe' en 'foei' roepen over het eten van honden in ver-weg landen, petities tekenen tegen stierenvechten, verontwaardigd zijn over hoe in Oost-Europa met beren wordt omgegaan en in Zuid-Europa met ezels maar die dezelfde middag kip in hun mandje doen van een dier dat bij leven brandblaren op zijn pootjes had van de ammoniak van de eigen poep. Waarvan de pootjes al weken gebroken waren omdat ze de druk van het veel te snel veel te groot gegroeide lichaam niet konden hebben

In de supermarkt moet ik me soms inhouden om niets te zeggen over wat mensen in hun karretje hebben. Want zo uit het schap, in cellofaan verpakt zie je daar niets van. Het gesprek aangaan, gewoon, met degene die naast je in de rij staat. Ik doe het dan toch nooit. Nu wel, veilig van achter mijn scherm. Ik vraag het me altijd weer, echt elke dag, af. Of die mensen nadenken over wat ze kopen. Vroeger kon het zijn dat mensen niet zo goed op de hoogte waren van het leed, de gruweldaden, het verdriet achter hun slavink. Maar vandaag de dag gaat dat toch niet meer op? Maar ik hou me in. Dagelijks.

Maar gezellig naar barbecues... dat gaat me inmiddels te ver. Die zijn voor mij een verheerlijking van vlees eten, en ik voel me dan de hele avond alsof ik gast ben op een feestje van Dutroux waarbij iedereen het reuze naar zijn zin heeft en ik de enige ben die ziet hoe ongelooflijk fout het is wat ze doen.

Sinds deze zomer ga ik niet meer als ik wordt uitgenodigd. De eerste keer dan ik een vriendin liet weten waarom ik afzegde vond ik dat eng, omdat ik geen stomme smoes wilde verzinnen maar wilde vertellen waarom ik niet zou komen. Terwijl je daarmee impliciet ook commentaar geeft op hun keuze om wel te barbecueën.

Het werd heel goed ontvangen, gelukkig. En toch, toch... denk ik vanuit huis op zo'n avond wel aan al die misbruikte dieren

Ik hoop toch zo dat dit over een paar jaar helemaal anders is. Niet iedereen zal veganist worden. Maar een avondje gezellig eten, in de tuin, kan ook met een tafel vol salades en knapperig brood, gevulde tomaten en portobello's vers van de barbecue of gepoft in een vuurkorf, een grote schaal pasta-salade met verse peultjes, basilicum en tomaatjes uit de tuin, bladerdeeghapjes en daarbij, voor de liefhebbers, wat mooie stukjes vlees of vis van dieren die een eerlijk leven hebben gehad en met respect zijn gedood. Rete-duur natuurlijk, maar dat heeft iedereen ervoor over. Gewoon, omdat de normale prijs is voor vlees.